POS Komisyon Hesaplama Nedir?
POS komisyon hesaplama, bir işletmenin kredi kartı ya da banka kartıyla yaptığı satışlarda bankaya veya ödeme kuruluşuna ödeyeceği komisyon tutarını ve bu kesinti sonrası eline geçecek net kazancı önceden görmesini sağlayan pratik bir araçtır. Müşteri kartını POS cihazına okuttuğunda satış tutarının tamamı işletmeye geçmez; bankanın belirlediği komisyon oranı kadar bir kesinti yapılır ve kalan tutar genellikle birkaç iş günü içinde işletme hesabına aktarılır. Komisyon oranı; bankaya, üye iş yeri sözleşmesine, sektöre ve özellikle taksit sayısına göre değişir. Tek çekim işlemlerde oran düşükken, taksit sayısı arttıkça komisyon oranı da yükselir. Bu araç sayesinde esnaf, e-ticaret satıcısı veya hizmet sağlayıcı, fiyatlandırmasını komisyon maliyetini de hesaba katarak yapabilir.
Nasıl Hesaplanır?
Hesaplama, satış tutarı ile komisyon oranının çarpımına dayanır. Aracın kullandığı temel formüller şunlardır:
Komisyon Tutarı = Satış Tutarı × (Komisyon Oranı ÷ 100)
Net Kazanç = Satış Tutarı − Komisyon Tutarı
Müşterinin Taksit Başına Ödeyeceği = Satış Tutarı ÷ Taksit Sayısı
İşletmenin Taksit Başına Alacağı = Net Kazanç ÷ Taksit Sayısı
Burada Satış Tutarı müşterinin karta yansıyan toplam tutardır, Komisyon Oranı bankanın yüzde olarak uyguladığı kesinti oranıdır ve Taksit Sayısı ödemenin kaç eşit parçaya bölündüğünü gösterir. Müşteri her zaman satış tutarının tamamını öder; komisyon kesintisi yalnızca işletmenin net kazancını etkiler.
Adım Adım Örnek
Diyelim ki bir işletme 5.000 TL tutarında bir satışı %1,8 komisyon oranıyla 6 taksit seçeneğiyle yaptı:
- Komisyon Tutarı = 5.000 × (1,8 ÷ 100) = 90 TL
- Net Kazanç = 5.000 − 90 = 4.910 TL
- Müşterinin taksit başına ödeyeceği = 5.000 ÷ 6 = 833,33 TL
- İşletmenin taksit başına alacağı = 4.910 ÷ 6 = 818,33 TL
Sonuç olarak müşteri toplam 5.000 TL'yi 6 ay boyunca öder, işletme ise komisyon kesintisi sonrası toplam 4.910 TL alır.
Komisyon Maliyetini Düşürmenin Yolları
Komisyon, satış hacmi yüksek işletmeler için ciddi bir maliyet kalemidir. Banka veya ödeme kuruluşuyla yapılan üye iş yeri sözleşmesinde oranlar pazarlığa açıktır; aylık ciro arttıkça daha düşük oranlar talep edilebilir. Farklı bankaların oranlarını karşılaştırmak, tek çekimi teşvik etmek ve sektörünüze özel kampanya paketlerinden yararlanmak komisyon yükünü azaltır.
Taksit Sayısına Göre Tahmini Komisyon Oranları
Aşağıdaki oranlar yalnızca fikir vermesi amacıyla hazırlanmış örnek değerlerdir; gerçek oranlar bankaya, sektöre ve sözleşmenize göre değişebilir. Güncel oranlarınız için bankanızla veya POS sağlayıcınızla iletişime geçin.
| Taksit Seçeneği | Örnek Komisyon Oranı (%) |
|---|---|
| Tek Çekim | 1,0 – 2,0 |
| 3 Taksit | 2,0 – 3,5 |
| 6 Taksit | 3,5 – 5,5 |
| 9 Taksit | 5,5 – 7,5 |
| 12 Taksit | 7,5 – 10,0 |
Sıkça Sorulan Sorular
POS komisyonunu müşteri mi yoksa işletme mi öder?
Komisyon kesintisi işletmeye aittir. Müşteri kartına yansıyan satış tutarının tamamını öder; banka, bu tutardan komisyonu keserek kalan net tutarı işletme hesabına aktarır.
Taksit sayısı arttıkça komisyon neden yükselir?
Taksitli satışta banka, parayı işletmeye genellikle peşin öderken müşteriden taksitle tahsil eder ve bu vade riski ile finansman maliyetini komisyon oranına yansıtır. Bu nedenle 12 taksitin komisyonu tek çekime göre belirgin şekilde yüksektir.
Komisyon oranı her bankada aynı mı?
Hayır. Oran; bankaya, üye iş yeri sözleşmenize, faaliyet gösterdiğiniz sektöre ve aylık işlem hacminize göre değişir. Bu yüzden farklı bankaların tekliflerini karşılaştırmak önemlidir.
Net kazancım ne zaman hesabıma geçer?
Tek çekim işlemlerde para genellikle 1 iş günü içinde, taksitli işlemlerde ise sözleşmenize bağlı olarak bloke süresi sonunda veya taksitler tahsil edildikçe işletme hesabına aktarılır. Bu süreler aracın hesabını etkilemez, yalnızca paranın hesaba geçme zamanını belirler.
KDV komisyon hesabına dahil mi?
Bu araç yalnızca banka komisyonunu hesaplar. Komisyon bedeli üzerinden ayrıca BSMV/KDV gibi vergiler uygulanabilir; kesin tutar için banka ekstrenizi kontrol etmeniz önerilir.
Tek çekimde de komisyon var mı?
Evet. Tek çekim oranı düşük olsa da çoğu sözleşmede sıfır değildir. Bu nedenle tek çekim satışlarda bile net kazancınız satış tutarından bir miktar düşük olur.
İpuçları
- Fiyatlandırmanızı yaparken komisyon maliyetini kâr marjınıza dahil edin; aksi halde taksitli satışlarda kârınız beklenenden düşük çıkabilir.
- Müşteriye taksit imkânı sunarken hangi taksit sayısında ne kadar net kazanç elde edeceğinizi bu araçla önceden hesaplayın.
- Banka ile sözleşme yenilerken aylık cironuzu pazarlık kozu olarak kullanın; hacim arttıkça daha düşük oran talep edebilirsiniz.
- Komisyon oranlarınızı dönemsel olarak gözden geçirin; bankalar kampanya dönemlerinde avantajlı oranlar sunabilir.
İlgili diğer finans araçları: Kredi Hesaplama ile taksitli ödeme planınızı, KDV Hesaplama ile satışınıza eklenecek vergiyi kolayca hesaplayabilirsiniz.